Czym jest agrofotowoltaika? Sposób na zwiększenie opłacalności fotowoltaiki dla rolników

Dziś dążymy do optymalizacji w każdym obszarze życia – od zarządzania korporacją po prowadzenie gospodarstwa domowego. Polscy rolnicy, wykazując się dużą przedsiębiorczością, coraz częściej szukają kreatywnych sposobów na maksymalizację swoich zysków. Jednym z najbardziej obiecujących trendów w sektorze OZE jest obecnie agrofotowoltaika. 

Inwestycje są po to, żeby przynosić realne korzyści – sprawdźmy więc, czy połączenie uprawy ziemi z produkcją prądu to realna droga do maksymalizacji zarobków z fotowoltaiki dla rolników?

Czym jest agrofitowoltaika?

Agrofotowoltaika, nazywana również agrowoltaiką lub Agro-PV, to jeden z najnowszych trendów w sektorze OZE. Jest to sprytny sposób na maksymalne wykorzystanie gruntów rolnych, łączący generowanie energii elektrycznej z paneli słonecznych, z jednoczesną uprawą roślin lub hodowlą.

W przeciwieństwie do tradycyjnych farm fotowoltaicznych, które często wyłączają grunt z użytkowania na wiele lat, agrowoltaika stawia na synergię. 

Agrowoltaika to nic innego jak – wykorzystanie tego samego obszaru w celach rolniczych oraz energetycznych równolegle. 

Przeczytaj także: Ile można zarobić na farmie fotowoltaicznej? Przewodnik po potencjalnych zyskach

Główne typy konstrukcji agro PV

W Agro-PV wyróżniamy trzy główne typy instalacji fotowoltaicznych, które pozwalają dopasować system do specyfiki gospodarstwa i rodzaju upraw:

• Systemy nadziemne (wysokie):  Panele montuje się na specjalnych konstrukcjach wsporczych, na wysokości od 2,5 do nawet 5 metrów. Pozwala to na swobodny przejazd maszyn rolniczych (ciągników, opryskiwaczy czy kombajnów) poniżej instalacji PV. To rozwiązanie idealne dla sadownictwa oraz upraw rzędowych.
• Systemy międzyrzędowe (pionowe): Wykorzystują dwustronne panele (bifacjalne) montowane pionowo w rzędach, tworząc tzw. płoty fotowoltaiczne. Ponieważ taka instalacja zajmuje minimalną powierzchnię gruntu, przestrzeń między rzędami można w pełni wykorzystać pod uprawy polowe. 
• Systemy zintegrowane ze szklarniami: W tym przypadku moduły PV (często półprzezroczyste) zastępują część pokrycia dachowego szklarni. Pozwala to na kontrolę poziomu nasłonecznienia, jednocześnie wykorzystując dostępną przestrzeń do produkcji energii.

Czy agrowoltaika się opłaca?

Choć koszty początkowe instalacji Agro-PV są zazwyczaj o 20-30% wyższe niż w przypadku standardowych farm (ze względu na bardziej zaawansowane konstrukcje), bilans zysków wypada bardzo korzystnie. Co wpływa na dużą rentowność agrofitowoltaiki:

Szacuje się, że przy obecnym wsparciu systemowym, zwrot z inwestycji w agrofotowoltaikę wynosi średnio od 7 do 9 lat.

Warto sprawdzić: Fotowoltaika na gruncie – przepisy, nachylenie, wysokość. Poradnik w pigułce

Jak inwestować w agrofotowoltaikę w Polsce?

Polska dynamicznie dostosowuje przepisy do standardów unijnych, otwierając rolnikom drogę do licznych dotacji i możliwości rozwoju w OZE. Inwestorzy mogą obecnie skorzystać z form wsparcia, takich jak:

• Program Agroenergia: Dofinansowanie do mikroinstalacji (do 50 kW) oraz magazynów energii nawet do kwoty 20% kosztów.
• Energia dla wsi: Preferencyjne pożyczki (pokrywające nawet do 100% kosztów) oraz dotacje na większe instalacje OZE.
• Ulga inwestycyjna w podatku rolnym: Możliwość odliczenia 25% nakładów na instalację PV od podatku rolnego przez okres do 15 lat.
• Kredyty ekologiczne: Specjalne linie kredytowe z premią na spłatę kapitału dla rolników i przedsiębiorstw inwestujących w zrównoważony rozwój.

Dzięki tym możliwościom, wyższy koszt początkowy agrofotowoltaiki staje się znacznie mniejszym obciążeniem – a gospodarstwo zyskuje odporność na wahania cen energii i dodatkowe źródło zarobku na wiele lat.

Przed inwestycją w argowoltaikę

Mimo ogromnego potencjału, agrofotowoltaika w Polsce mierzy się z wyzwaniami, które warto przeanalizować przed podjęciem decyzji:

1. Wyższy kapitał na start: Jak wspomnieliśmy, specyfika konstrukcji wsporczej pod PV podnosi koszt początkowy instalacji.
2. Sieć elektroenergetyczna: Ograniczenia przepustowości krajowej sieci elektroenergetycznej  mogą wydłużyć proces uzyskiwania warunków przyłączeniowych dla dużych projektów.
3. Klasyfikacja gruntów: To najważniejszy aspekt prawny, który może okazać się barierą dla rozwoju agrofitowoltaiki. Na rok 2026 większość przepisów w tym zakresie regulowana jest na korzyść Agro-PV, jednak nadal istotna jest weryfikacja, czy instalacja nie wpłynie na status rolnika ryczałtowego lub możliwość pobierania dopłat z ARiMR. Polskie prawo ma trudność z definicją gruntu, który jest jednocześnie polem uprawnym i elektrownią. Obecnie ziemia klasy IV, V i VI pochodzenia mineralnego zazwyczaj nie wymaga zgody ministerstwa na odrolnienie w przypadku montażu instalacji, co znacznie ułatwia proces inwestycyjny.

Agro-PV – czy warto?

Mimo powyżej opisanych wyzwań, agrofotowoltaika to przyszłość nowoczesnego rolnictwa. Pozwala uniezależnić się od rosnących cen prądu i maksymalnie wykorzystać potencjał posiadanego gruntu. 

Najważniejszym dla sukcesu takiej inwestycji będzie dobry projekt, który pogodzi potrzeby energetyczne z wymaganiami agrotechnicznymi danej uprawy.  Warto powierzyć to przedsięwzięcie specjalistom w dziedzinie energii słonecznej – Sunergo – fotowoltaika w najlepszym wydaniu!